Categorieën
Natuurmonumenten

Voor het eerst oeverzwaluwen bij Tij

Hoewel Tij de afgelopen maanden voor bezoekers gesloten was, zat de natuur zeker niet stil. Dit voorjaar werd voor het eerst de oeverzwaluwwand in gebruik genomen.

Bij de aanleg van het vogelobservatorium Tij in Stellendam is aan de buitenzijde van de tunnel een oeverzwaluwwand aangelegd. Vorig jaar waren er nog maar weinig vogels te zien bij deze nestkasten. Dit jaar was het een komen en gaan van oeverzwaluwen in de gaten. Onze boswachter Jan de Roon legde het in- en uitvliegen mooi vast vanuit de tunnel.

Vanaf zaterdag 5 september is het weer mogelijk om Tij te bezoeken. Kijk voor meer informatie bij https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/scheelhoek/nieuws/vogelobservatorium-tij-vanaf-5-september-weer-open

Dit bericht is afkomstig van de website van Natuurmonumenten:

https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/scheelhoek/nieuws/voor-het-eerst-oeverzwaluwen-bij-tij

Categorieën
Bartimeus Fonds

RAAK Stimuleringsprijs

Chabot Museum, Museum De Lakenhal en Museum Martena zijn door een vakjury genomineerd voor de RAAK Stimuleringsprijs 2020. Welk museum heeft het beste idee voor een toegankelijke collectie voor mensen met een visuele beperking? Stem nu!

Mensen met een visuele beperking kunnen niet zoals anderen kijken naar kunstwerken, objecten of andere informatie in een museum. Met de RAAK Stimuleringsprijs, die dit jaar voor de vijfde keer wordt uitgereikt, worden musea gestimuleerd om hun collectie toegankelijk te maken voor mensen die slechtziend of blind zijn. De prijs is een initiatief van het Oogfonds, het Van Abbemuseum en Stichting Dedicon. Het Bartiméus Fonds ondersteunt dit prachtige initiatief van harte met een financiële bijdrage.

De drie genomineerde musea

Samen ontdekken en zelfstandig het museum bezoeken is waar het deze editie om draait. Alle drie de finalisten zetten in op zelfstandigheid en een verrijkende ervaring voor iedereen.

  • Het Chabot Museum ontwikkelt Eye can(t) see art, een multi-zintuiglijke toolkit om samen te beleven.
  • Museum de Lakenhal biedt Kijken met je vingers. Een grote aanpassing aan de L@kenhal-app waarmee je op jouw voorwaarden het museum kunt bezoeken.
  • Museum Martena gaat met hun Aaitour de audiotour vernieuwen en uitbreiden met tastbare objecten van historische artefacten.

Stem op je favoriet

Op de website van de RAAK Stimuleringsprijs lees je meer over de ingezonden projecten en kunt u t/m 7 oktober stemmen op je favoriet. Op 8 oktober wordt tijdens een feestelijke online sessie de winnaar bekendgemaakt. Deze gaat naar huis met de hoofdprijs van €30.000,- om (een deel van) de collectie toegankelijk(er) te maken voor mensen met een visuele beperking.

Dit bericht is afkomstig van de website van Bartiméus Fonds.nl:

RAAK Stimuleringsprijs

Categorieën
Bartimeus Fonds

Manifest ‘Houd de lijn vrij!’ – doe mee!

Ook dit jaar maakt ‘Houd de lijn vrij!’ zich weer sterk voor obstakelvrije geleidelijnen. Belangrijk onderdeel van de campagne in 2020 is een manifest dat gemeenten aanspoort de ‘Houd de lijn vrij!’-stoeptegel te plaatsen. Deze stoeptegel attendeert weggebruikers op het vrijhouden van geleidelijnen. Hoe meer gemeenten deze stoeptegel in het straatbeeld opnemen, hoe veiliger mensen met een visuele beperking over straat kunnen. Doe mee en teken het manifest!

Van groot belang

Het is één van de speerpunten van het Bartiméus Fonds: een veilige openbare ruimte. Mensen met een visuele beperking hebben dagelijks last van obstakels op de geleidelijn. Van tassen en fietsen tot reclameborden en zelfs complete terrassen. Dat levert lastige en gevaarlijke situaties op. Het Bartiméus Fonds is daarom initiatiefnemer van de campagne ‘Houd de lijn vrij!’. Samen met onze partners voeren we voor het derde jaar op rij campagne om weggebruikers bewust te maken van de geleidelijnen.

‘Houd de lijn vrij’-stoeptegel

Om ervoor te zorgen dat weggebruikers de geleidelijnen vrijhouden, is er nu de ‘Houd de lijn vrij’-stoeptegel. Op deze opvallende blauwe tegel staat het campagnepictogram, met daarnaast het woord ‘vrijhouden’.
De stoeptegels liggen al in verschillende gemeenten, waaronder Zaanstad, Huizen en Venlo. Dat is een goed begin, maar we willen natuurlijk dat de stoeptegels straks door heel Nederland liggen. Daar kun jij ons bij helpen!

Help mee en teken het manifest!

Wil je ook dat mensen die slechtziend of blind zijn in jouw gemeente veilig over straat kunnen? Teken dan nu dit manifest en zeg ‘ja’ tegen de ‘Houd de lijn vrij!’-stoeptegel in jouw gemeente. In het najaar wordt het manifest aan de gemeenten overhandigd waarvoor handtekeningen zijn binnengekomen. Hoe meer handtekeningen we verzamelen, hoe meer gemeenten we aansporen de ‘Houd de lijn vrij!’-stoeptegel in het straatbeeld op te nemen. Samen gaan we ervoor!

Als mensen geleidelijnen vrijhouden, kan ík met behulp van de geleidelijnen zelfstandig en veilig mijn weg vinden.

Marjolein – Inwoner gemeente Arnhem

‘Houd de lijn vrij!’ volgen?

Wil je meer weten over ‘Houd de lijn vrij!’, kijk dan op www.houddelijnvrij.nl. Je kunt het campagnenieuws ook volgen via Facebook, LinkedIn en Instagram.
‘Houd de lijn vrij!’ is een initiatief van het Bartiméus Fonds en wordt uitgevoerd in samenwerking met Bartiméus, de Oogvereniging, Koninklijke Visio en de Robert Coppes Stichting.
De campagne ‘Houd de lijn vrij!’ wordt mede mogelijk gemaakt met subsidie van ZonMw, binnen de programmalijn ‘Voor elkaar!’.

Dit bericht is afkomstig van de website van Bartiméus Fonds.nl:

Manifest ‘Houd de lijn vrij!’ – doe mee!

Categorieën
Free Press Unlimited

Onderzoeksjournalistiek: het ontmaskeren van de waarheid

Wat is onderzoeksjournalistiek, en waarom is het belangrijk? Free Press Unlimited steunt en bevordert onderzoeksjournalistiek wereldwijd omdat dit van groot belang is voor het goed functioneren van een democratie. Onderzoeksjournalistiek vergroot de transparantie en kan autoriteiten ter verantwoording roepen.

Onderzoeksjournalisten kunnen veel teweeg brengen in een maatschappij. Er worden zelfs films gemaakt over de schandalen die journalistieke onderzoeken hebben blootgelegd. Denk aan het ontmaskeren van het grootschalige misbruik binnen de katholieke kerk, of de verhalen over corruptie, fraude en belastingontduiking die aan het licht werden gebracht in de Panama Papers.

Wat is onderzoeksjournalistiek?

Onderzoeksjournalisten analyseren informatie en doen diepgravend onderzoek om zo de waarheid boven tafel te halen, en misstanden aan het licht te brengen. Een onderzoeksjournalist kijkt kritisch naar de feiten. Daar is vaak een aanleiding voor, bijvoorbeeld doordat hij een tip krijgt van een klokkenluider binnen een bedrijf of overheidsinstelling. Of een onderzoeksjournalist stuit zelf op informatie die niet lijkt te kloppen en gaat daar vervolgens onderzoek naar doen.

Female journalist scanning data.
Vrouwelijke journalist is data aan het scannen.

Welke middelen gebruikt een onderzoeksjournalist?

Om te kunnen werken heeft een onderzoeksjournalist bovenal toegang tot informatie nodig. Daar zijn vaak wetten voor opgesteld. In Nederland geldt bijvoorbeeld de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Deze wet voorziet in het recht op Toegang tot Informatie, een mensenrecht. Als een onderzoeksjournalist een Wob-verzoek indient, kan hij of zij inzage krijgen in bijvoorbeeld beleidsstukken van een ministerie.

Toegang tot informatie is een mensenrecht

Helaas is het recht op Toegang tot Informatie niet in alle landen vanzelfsprekend. In veel landen zijn er geen wetten die hierin voorzien, of worden de wetten niet nageleefd, en daarmee het recht op Toegang tot Informatie genegeerd. Wanneer een journalist een verzoek indient om toegang tot informatie te krijgen, kan dat in een land met geen of beperkte persvrijheid leiden tot intimidatie en bedreigingen van, of geweld tegen, de journalist.

Film crew and journalists interviewing a woman.
Film crew and journalisten interviewen een vrouw. Foto door Paul Enkelaar.

Het belang van bronbescherming voor onderzoeksjournalisten

Naast de wetten van openbaarheid van bestuur, zijn bronnen erg belangrijk voor een onderzoeksjournalist. Hier begint een onderzoek vaak mee. Bronbescherming is een belangrijk onderdeel van persvrijheid. In sommige situaties kunnen journalisten hun werk niet goed doen als ze niet vertrouwelijk met hun bronnen kunnen praten. De veiligheid van zowel de bron als de journalist kan in gevaar komen als de identiteit van de bron bekend wordt. Hoe beter de journalist de veiligheid van de bron kan waarborgen, hoe eerder een bron zich durft uit te spreken.

Wat Free Press Unlimited doet op het gebied van bronbescherming

Free Press Unlimited maakt zich sterk voor bronbescherming. Wij lobbyen en pleiten voor sterkere en betere wetten voor bronbescherming op nationaal, Europees en mondiaal niveau. Daarnaast hebben we media ondersteund om platforms op te richten waar klokkenluiders veilig en anoniem contact kunnen leggen en informatie kunnen delen met onderzoeksjournalisten. Een aantal voorbeelden van ons werk zijn:

Klaas van Dijken Sudan
Journalist Klaas van Dijken in Darfur, Sudan. Foto door Adriane Ohanesian.

Het belang van onderzoeksjournalistiek voor de maatschappij

De autoriteiten nemen beslissingen of implementeren wetten die van invloed zijn op de samenleving. Daarom moet de samenleving de middelen hebben om hen verantwoordelijk te houden voor hun daden. Dit zorgt voor balans. Hetzelfde geldt voor bedrijven die zich schuldig kunnen maken aan bijvoorbeeld belastingontduiking en mensenrechtenschendingen. Onderzoeksjournalistiek is een effectieve manier om transparantie te vergroten en autoriteiten en bedrijven ter verantwoording te roepen. Via onderzoeksjournalistiek en kritische verslaggeving komen verhalen aan het licht die van belang zijn voor de samenleving.

Als burger heb je recht op betrouwbare informatie over maatregelen en besluiten van politici en regeringsleiders. Onderzoeksjournalistiek geeft duiding en biedt onafhankelijke en betrouwbare informatie zodat je als burger niet blind hoeft te varen op informatie waarvan je niet weet of het klopt.

Credit Loes Witschge
A journalist takes a photo at a crime scene in San Salvador, El Salvador. Foto door Loes Witschge.

Hoe wij onderzoeksjournalistiek bevorderen

Free Press Unlimited vindt dat onafhankelijke onderzoeksjournalistiek een voorwaarde is voor een open en democratische samenleving. Daarom zetten wij ons in voor professionele, kritische en onafhankelijke journalistiek. Met onze projecten ondersteunen we kritische en onafhankelijke reportages van lokale journalisten met als doel een medialandschap te creëren dat de vrijheid van meningsuiting bevordert. Dat doen wij bijvoorbeeld:

  • Door wereldwijd onafhankelijke journalisten en mediaorganisaties te ondersteunen die zich bezig houden met onderzoeksjournalistiek. Zo ondersteunden we de productie van de ‘Prison for Profit’ documentaire, waarin een groep freelance journalisten de misstanden in de Zuid-Afrikaanse Mangaung prive gevangenis, gerund door een Britse multinational, blootlegt;
  • Journalisten in Pakistan verslaan liever alleen het dagelijkse nieuws omdat ze vaak niet over de kennis of juiste uitrusting beschikken om onderzoeksreportages te maken. Free Press Unlimited en Pakistan Press Foundation startten een project dat journalisten in Pakistan traint in hoe ze evenwichtige en objectieve onderzoeksreportages maken;
  • Met het project Money Trail richten we ons op het onthullen van financiële misstanden. In samenwerking met Finance Uncovered, Oxfam Novib en Journalismfund.eu biedt Money Trail ook beurzen aan (teams van) journalisten om grensoverschrijdende illegale geldstromen, belastingmisbruik en corruptie in Afrika, Azië en Europa te onderzoeken. Een voorbeeld is het onderzoek dat aantoont hoe cocaine handel in Nederland, West-Afrika ten gronde richt.
A journalist runs away from the site of a bomb attack in Kabul, capital of Afghanistan, Sept. 3, 2019.

Vrouwelijke journaliste rent weg van een bomaanval in Kabul, Afghanistan. Foto door Hollandse Hoogte/Rahmatullah Alizadah Xinhua /ey.

Bedreiging van onderzoeksjournalisten

Helaas is het beroep van onderzoeksjournalist niet zonder gevaren. Onderzoeksjournalisten proberen boven tafel te krijgen wat andere, vaak machtige personen, juist verborgen willen houden. Dit zorgt ervoor dat onderzoeksjournalisten vaak bedreigd en geïntimideerd worden. Neem bijvoorbeeld Okke Ornstein, een Nederlandse onderzoeksjournalist die in Panama corruptie en frauduleuze praktijken onderzocht: “Ik werkte samen met een lokale journalist aan een verhaal over fraude waar regeringsleiders bij betrokken waren. Toen werden we op een gegeven moment achtervolgd en verschenen er mensen bij haar op kantoor die bedreigingen uitten.” Lees hier ons interview met Okke Ornstein over zijn ervaringen als onderzoeksjournalist.

Quote from Okke Ornstein - Unmask the Truth

Juridische dreiging
Veel onderzoeksjournalisten worden gearresteerd en vervolgd vanwege hun werk. In veel gevallen voeren machthebbers wetten door die het mogelijk maken om publicaties van journalisten strafbaar te maken; zelfs jaren na de verschijningsdatum. Een voorbeeld hiervan is de zaak tegen de Filipijnse journaliste Maria Ressa. In februari 2019 is zij gearresteerd voor smaad op basis van een artikel uit 2012, waarvoor ze toendertijd nog niet strafbaar kon worden gesteld. De autoriteiten voerden vervolgens een wetswijziging door vlak na de publicatie van het artikel. Nadat er in 2014 een typefout in het artikel gecorrigeerd werd, bestempelden de autoriteiten dit als herpublicatie, waarna ze Maria Ressa konden vervolgen. Inmiddels lopen er in totaal zes aanklachten gerelateerd aan haar journalistieke werk tegen haar, die bij elkaar opgeteld kunnen leiden tot 100 jaar celstraf.

Naast het invoeren en aanpassen van wetten, is het fenomeen SLAPP Suits ook een veelgebruikt middel om journalisten tegen te werken. Dit is een opeenstapeling van rechtszaken om journalisten zo te overweldigen en op hoge kosten te jagen. Een andere trend is Libel Tourism, oftewel ‘Smaad Toerisme’, waarbij er gebruik wordt gemaakt van het feit dat een online artikel wereldwijd gelezen kan worden waardoor de schrijver ervan ook wereldwijd aangeklaagd kan worden. Zo kan het voorkomen dat een journalist in meerdere landen zaken tegen zich heeft lopen. Het komt ook vaak voor dat geprobeerd wordt journalisten monddood te maken door hen vals te beschuldigen van strafbare feiten die niks met hun journalistieke werk te maken. Een voorbeeld hiervan is de Marokkaanse journalist en activist Omar Radi, die is aanklaagd voor verkrachting.

Al deze tactieken werken zelfcensuur in de hand, of zorgen ervoor dat journalisten stoppen met hun onderzoek. Als Free Press Unlimited zetten wij ons in om dat te voorkomen. Journalisten moeten rugdekking hebben en zo beschermd worden tegen vervolging.

A man portraying the harsh conditions journalist work in.
Een man achter tralies. Hij illustreert de soms harde en realistische werkomgevingen van journalisten.

Ondersteuning voor bedreigde journalisten

Via het Legal Defense Fund biedt Free Press Unlimited financiële ondersteuning voor juridische kosten aan journalisten en mediaorganisaties over de hele wereld. Wij helpen journalisten die aangeklaagd of gearresteerd worden, maar zich geen juridische hulp kunnen veroorloven. Op deze manier voorkomen we dat journalisten hun verdediging moeten staken en de consequenties van, vaak valse, beschuldigingen moeten accepteren. 

Daarnaast zetten wij ons in om als organisatie politieke druk uit te oefenen, vaak in samenwerking met andere organisaties. Zo zijn wij nu onderdeel van de #HoldTheLine coalitie, die zich inzet om de zaak van Maria Ressa internationaal onder de aandacht te brengen, en de Filipijnse regering ter verantwoording te roepen. We roepen hierin ook op om alle aanklachten tegen haar en haar nieuwsplatform Rappler te laten vallen omdat deze volgens ons allemaal politiek gemotiveerd zijn.

Ook al worden sommige journalisten ervan weerhouden om te schrijven, het verhaal zal daarmee niet verdwijnen. De waarheid moet altijd aan het licht komen. Wij blijven overheden wereldwijd oproepen om journalisten, hun bronnen en hun werk te beschermen.

Header foto: Oorlogsverslaggeving in Gaza. Foto door Marielle van den Uitert.

Dit artikel is afkomstig van de website van Free Press Unlimited:

https://www.freepressunlimited.org/nl/nieuws/onderzoeksjournalistiek-het-ontmaskeren-van-de-waarheid

Categorieën
Longfonds

Longfonds webinar ‘Hoe ziet de reguliere longzorg eruit in coronatijd?’

Mariëtte Scholma, verpleegkundig specialist longziekten in het Wilhelmina Ziekenhuis in Assen, geeft tijdens deze digitale bijeenkomst een lezing over de gevolgen van het coronavirus op de zorg voor mensen met een longaandoening. Ook beantwoordt ze vragen van de deelnemers.

“Ik merk dat mensen met een longziekte zich minder in het openbaar durven te laten zien. ‘De blik van de ander bij de bakker wanneer je hoest of niest….’. Ook zie ik dat er lang wordt gewacht met contact zoeken met de vaste zorgverlener. Ze denken: ‘Mijn arts heeft het al zo druk, ik red me eerst wel’”, aldus Mariëtte Scholma.

Aanmelden
Iedereen met een computer, tablet of smartphone kan deelnemen aan dit webinar, gewoon vanuit je eigen woonkamer. Heb je interesse? Meld je dan hier gratis aan

Dit bericht is oorspronkelijk afkomstige van de website van Artsen zonder Grenzen:

https://www.longfonds.nl/nieuws/longfonds-webinar-%E2%80%98hoe-ziet-de-reguliere-longzorg-eruit-in-coronatijd%E2%80%99

Categorieën
Natuurmonumenten

Zeegrasherstel Griend komt van de grond

Al jaren proberen wetenschappers zeegras terug te krijgen in de Waddenzee. Dit jaar was er een echte doorbraak. Afgelopen voorjaar is het zeegrasgebied bij Griend toegenomen tot 100 hectare en nu is het 170 hectare groot. Daarmee is het met zo’n 100.000 planten het grootste zeegrasveld in het Nederlandse Waddengebied. Verdere metingen moeten uitwijzen of het veld zichzelf in stand kan houden.

Sinds 2017 doen onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen onder leiding van Natuurmonumenten onderzoek naar de mogelijkheden voor zeegrasherstel in de Waddenzee. Na het overwinnen van vele uitdagingen gloort er hoop. Op het wad bij Griend zijn diepgroene proefvlakken te zien. Dichte zeegrasbladeren glinsteren onder een laagje water. Buiten deze gezaaide vlakken steken losse groot zeegrasplanten af tegen het kale wad. Daar waar vóór 2018 geen enkele groot zeegrasplant te bekennen was, strekken ze zich nu uit over bijna 170 hectare. Meer dan honderdduizend planten in totaal, de grootste groot zeegraspopulatie van Nederland. Deze waardevolle natuurbeschermingsdoelsoort lijkt zich hier inmiddels zelfstandig uit te bereiden. In 2018 stonden er meer dan 10.000 planten, In 2019 waren het er 30.000 en inmiddels staan er nu naar schatting 100.000 planten. En niet alleen het aantal planten neemt toe, maar ook de plantdichtheden en het oppervlakte van het veld. Het lijkt er dus op dat de populatie groeit. Niet alleen als gevolg van nieuwe zaaiproeven, maar ook omdat gevestigde planten zich voortplanten en lokaal nieuwe zaden produceren. Het onderzoek richt zich nu dan ook op deze ontwikkelingen. De onderzoekers hopen in 2021 de vraag te kunnen beantwoorden of dit veld zichzelf, zonder nieuwe zaaipogingen, in stand kunnen houden.

Methodologische ontwikkeling

Deze successen zijn het resultaat van een lange adem en het structureel verbeteren van uitzaaitechnieken. Door elk jaar te leren van de behaalde tegenvallers en successen is er in 2017 een werkende methode ontwikkeld; de ‘kitspuitmethode’. Voor deze methode is inmiddels zelfs vanuit het buitenland interesse. Met kitspuiten worden hierbij zeegraszaadjes in het voorjaar in de bodem geïnjecteerd op de gewenste diepte, met spectaculaire resultaten als gevolg. Al in 2018 werd hiermee de doeldichtheid van 10 planten per vierkante meter bereikt. Inmiddels is de methode zo verbeterd dat de op voorhand gewenste plantdichtheid ingezaaid kan worden op een geschikte locatie. In 2019 waren dat zelfs 50 planten per vierkante meter. Het veld bij Griend stond centraal in deze ontwikkeling. De nieuwste uitzaaiproeven vormen nu extra dichte zeegraskernen om het veld verder te versterken. Een veelbelovende ontwikkeling voor de Waddenzee dus.

Versterking biodiversiteit

Groot zeegras is een bijzondere plant. Het wortelt in de zeebodem en kan het dichte grasvelden vormen op het wad en onderwater. In deze dichtheden kan zeegras zelfs zijn omgeving beïnvloeden. Het dichte bladerdak remt golven en de compacte wortelmat houdt zand en modder vast. Zo helpt zeegras bijvoorbeeld (kust)erosie tegen te gaan. Door deze eigenschappen biedt zeegras, net als bossen op het land, een geschikt onderkomen voor vele soorten. Juist door het bieden van beschutting verhogen zeegrasvelden lokaal de biodiversiteit. Niet alleen voor permanente bewoners, maar ook door als kraamkamer te fungeren voor commercieel belangrijke vissoorten en schaaldieren. Niet voor niets wordt de uitbereiding van zeegras gezien als één van de manieren om de voedselketen van de Waddenzee robuuster te maken. Dit is een van de doelen die Natuurmonumenten als trekker van dit project wil bereiken met het herstel van zeegras in de Nederlandse Waddenzee.

Het zeegrasherstelproject dat wordt geleid door Natuurmonumenten, in samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen en the Fieldwork Company. Het project wordt gefinancierd door het Waddenfonds, met bijdragen van Rijkswaterstaat en het EU H2020-project MERCES.

Dit bericht is afkomstig van de website van Natuurmonumenten:

https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/griend/nieuws/zeegrasherstel-griend-komt-van-de-grond

Categorieën
Natuurmonumenten

​​​​​​​Opruimactie proef biologisch afbreekbare kunstriffen bij Griend

Eind augustus zijn bij Griend de kunstriffen opgeruimd die drie en een half jaar geleden door onderzoekers op het wad zijn geplaatst. Deze kunstriffen van biologisch afbreekbaar plastic waren onderdeel van een experiment waarbij de samenhang tussen mosselbanken, zeegrasvelden en het eiland in kaart zijn gebracht.

Daarvoor is 400meter kunstrif aangelegd en meer dan 600 m2 zeegras gezaaid. Na meer dan 10 winterstormen, pakken kruiend ijs, duizenden opgemeten mosseltjes en honderden geanalyseerde bodemmonsters is het experiment afgelopen. De kunstriffen bleken meerdere ecologische functies te kunnen vervullen: ze vingen mosselzaad in, dempten lokaal golven en verrijkten plaatselijk het voedselweb. Het gezaaide zeegras spoelde er helaas weg.

Kunstrif

Mosselbanken zijn hotspots van biodiversiteit. Ze trekken niet alleen veel vogels die zich tegoed doen aan mossels, maar bieden ook een schuilplaats aan tal van soorten en verhogen de lokale biodiversiteit met ongeveer 40%. In het voorjaar van 2017 bouwde een multidisciplinair team van onderzoekers aan een grootschalig experiment op het wad ten zuiden van het Waddeneiland Griend. Midden in de Waddenzee, tussen Harlingen en Terschelling, werd een kunstrif aangelegd dat zich uitstrekte over bijna 700 m wad. Biologisch afbreekbare ‘mosselkratjes’ op basis van aardappelzetmeel vormden de basis. De kunstriffen bij Griend bleken echter niet helemaal op dezelfde manier te functioneren als natuurlijke mosselbanken. Er werden niet meer verschillende soorten aangetroffen dan in de rifloze controlevlakken. Onderzoeker Janne Nauta: “De kratjes zorgden dus niet voor verhoging van de biodiversiteit. Opmerkelijk genoeg nam de biomassa van een aantal soorten wél toe in de structuren. Niet alleen mossels, maar ook kleine strandkrabben troffen we in groten getale aan”. Dit is mogelijk ook een van de redenen waarom een aantal vogelsoorten zoals steenlopers en grote meeuwen werden aangetrokken door de structuren.

Dynamiek

De biologisch afbreekbare structuren, ook wel BESE genoemd (Biodegradable Elements for Starting Ecosystems), hadden al eerder op Ameland hun nut bewezen voor de vestiging en overleving van mossellarven. Gelukkig vestigden zich ook op Griend mossels op de structuren. Onderzoeker Ralph Temmink van de Radboud Universiteit vertelt: “Gemiddeld vestigde zich ongeveer 1 kg droog mosselzaad per vierkante meter kratje. Over de hele riflengte betekende dat een potentiële impuls van bijna 20 miljoen jonge mosseltjes. In de praktijk zal het gerealiseerde aantal iets lager zijn geweest. De structuur van de kratjes bleek niet helemaal bestand tegen weer en wind. Gemiddeld ging 25% van de lagen waaruit de kratjes bestaan verloren en zandde tot 40% van de kratjes in. Als gevolg daarvan bleef er in sommige kratjes weinig ruimte meer over voor mossels. De locatie bleek te dynamisch voor mosselbankherstel. Omdat alle benodigde metingen zijn verricht en de huidige riffen zich niet verder zullen ontwikkelen tot mosselbanken, worden ze opgeruimd, afgevoerd en gerecycled.

Zeegras

Voor zeegras bleek de locatie dus ook te dynamisch, ondanks dat modellen deze locatie als kansrijk hadden aangemerkt. Een onverwachte voorjaarsstorm nam het zeegraszaad dat in 2017 achter de riffen was geplant mee. Kustbeschermingsonderzoeker Beatriz Marin-Diaz: “Golfmetingen lieten zien dat de golfdempende werking van de kratjes minimaal is. Alleen bij lage waterstanden bieden ze bescherming binnen beperkte afstand van de kratjes”. Gelukkig leidde dit verlies tot vernieuwde inzichten en werd in 2018 succesvol zeegras geplant ‘achter’ Griend. Nu boden niet kratjes, maar het massieve eiland luwte, en kon het groot zeegras groeien en bloeien. Inmiddels lijkt zich een groot zeegrasveld van behoorlijke afmetingen in de luwte van het eiland te vestigen. Zo blijkt de schaal een relatief begrip dat in herstelexperimenten niet altijd volledig tot zijn recht kan komen.

Erosie en aangroei

De proef is onderdeel van het onderzoeksproject Griend dat wordt getrokken door beheerder Natuurmonumenten. In 2016 werd Griend grootschalig verstevigd met onder andere 200.000 kuub zand. Met het plaatsen van de kunstriffen wilde Natuurmonumenten onderzoeken of het effect van de riffen: golfdemping en verhogen van de productie van de wadplaat, belangrijk zou zijn voor het functioneren van Griend. Griend wandelde van nature met ongeveer 7 meter per jaar. Het effect van de riffen bleek zich echter niet tot het eiland, 1.5 km verderop, te strekken en het gehoopte effect van een zeegrasvloedmerk bleef uit. Het eiland erodeerde in de eerste 3 jaar (2016-2019) ongeveer 60 meter aan de Noordkant van de zandsuppletie, maar groeide juist met 20 meter aan de luwe zuidkant. Hoofdonderzoeker Govers: “Deze erosie vond verrassend genoeg niet plaats in de winter tijdens stormen, maar vooral in de zomer. Door het gebrek aan begroeiing waaide een deel van het gesuppleerde zand weg. Inmiddels houdt de weelderige vegetatie het zand vast en is de erosie van de gesuppleerde westkant gestabiliseerd. Al moet nog blijken wat de meest recente, ongewone zuiderstormen het eiland hebben gebracht.”

Opschaling vraagt om teamwork

Niet alleen de praktijkschaal waarop deze proef is uitgevoerd, maar ook de verbinding tussen de betrokken partijen maakt deze proef tot een succes. Naast onderzoekers van Rijksuniversiteit Groningen (RUG), NIOZ en Radboud Universiteit (RU), samen met The Fieldwork Company en Bureau Waardenburg hielpen namelijk talloze vrijwilligers én studenten van de RUG, RU, WUR en Van Hall mee aan de proef. In totaal zijn bijna 50 mensen betrokken geweest bij deze proef en werden er 10 expedities naar Griend georganiseerd met het bruine vlootschip de Ambulant. Hierdoor konden er tal van metingen worden uitgevoerd op en aan de kratjes en hun directe invloedssfeer.

Meer over het onderzoek op Griend

Dit Griendonderzoek is gefinancierd door: Waddenfonds, OBN, NWO TTW Bridging Thresholds en NWO TTW Allrisk.

Dit bericht is afkomstig van de website van Natuurmonumenten:

https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/griend/nieuws/opruimactie-proef-biologisch-afbreekbare-kunstriffen-bij-griend

Categorieën
Amnesty International

Wit-Rusland: politie moet verantwoording afleggen voor gebruik van geweld

Amnesty International roept de Wit-Russische autoriteiten op om onmiddellijk op te houden met het gebruik van geweld tegen vreedzame demonstranten. Ook moeten zij de mensenrechtenschendingen die op grote schaal plaatsvinden onderzoeken.

‘De Wit-Russische autoriteiten hebben tot nu toe geweigerd een dialoog aan te gaan met de demonstranten. Ook hebben zij geen stappen gezet om het grootschalige politiegeweld van de eerste dagen na de verkiezingen te onderzoeken’,  zegt Marie Struthers, directeur Oost-Europa en Centraal-Azië van Amnesty International.

Martelende politie niet vervolgd

‘Volgens onze informatie is er geen enkele strafzaak geopend tegen de politie, terwijl die honderden mensen martelde. Wel zijn er tientallen strafrechtelijke onderzoeken gestart tegen demonstranten. Meestal is er geen geloofwaardig bewijs dat zij iets hebben misdaan. Wit-Russen vragen op vreedzame wijze aan de autoriteiten om verantwoording af te leggen en het ontstaan van een cultuur van straffeloosheid te voorkomen.’

‘Anders dan zij die regeren, hebben de Wit-Russen zich enorm ingehouden. Zij demonstreerden vrijwel uitsluitend vreedzaam. Tienduizenden demonstranten ruimden na afloop zelfs het vuilnis op en deden hun schoenen uit als ze op een bankje gingen staan.’

Achtergrond

Wit-Russen die zich verzetten tegen het al 26 jaar durende bewind van President Alexander Loekasjenko hielden op 30 augustus een van de grootste protestmanifestaties in de moderne geschiedenis van het land. In Minsk en andere steden vroegen meer dan 100.000 mensen om het vertrek van de president en om een onderzoek naar mensenrechtenschendingen.

In de aanloop naar 30 augustus werden meer dan vijftig journalisten gevangengezet. De persaccreditaties van een aantal journalisten werden ingetrokken. Ook werd een aantal journalisten het land uit gezet. Op 30 augustus zelf werden ten minste 140 vreedzame demonstranten gearresteerd. Een aantal leden van de Coördinatieraad van de oppositie werd gearresteerd op dubieuze gronden.

Gedurende de eerste drie dagen na de verkiezingen, tussen 9 en 12 augustus, reageerden de autoriteiten op de demonstraties met het aaresteren, lastigvallen en intimideren van talloze mensen. Zij gebruikten daarbij rubberkogels, stungranaten, traangas en waterkanonnen. Meer dan 6.700 mensen zijn gevangengenomen. Honderden van hen verklaarden dat er in politiebureaus en detentiecentra op grote schaal sprake was van mishandeling en marteling.

Lees meer over de situatie in Wit-Rusland

Dit artikel is afkomstig van de website van Amnesty International:

https://www.amnesty.nl/actueel/wit-rusland-politie-moet-verantwoording-afleggen-voor-gebruik-van-geweld

Categorieën
Plastic Soup Foundation

Op no. 4: de sigarettenpakjes van Marlboro

Op de 4e plek in de top 6 van de op World Cleanup Day 2019 meest gevonden merken, staan de sigaretten en sigarettenpakjes van Marlboro. Niet zo gek, want het is in Nederland veruit het meest verkochte sigarettenmerk. Een lichte ‘verbetering’ trouwens, want in 2018 stond Marlboro nog op nummer 1.

Plastic filter

De Marlboro Man, wie kent hem niet? De eerste acteur die hem speelde rookte bewust niet en waarschuwde zijn kinderen dat roken ongezond is. Toen die hem vroegen waarom hij dan eigenlijk reclame maakte voor Marlboro, nam hij meteen ontslag. Zijn opvolger rookte wel en stierf aan longkanker, wat volgens diens weduwe een gevolg was van alle sigaretten die hij tijdens de opnames had moeten roken.

Inmiddels weten we allemaal dat sigaretten ongezond zijn, maar net zo ongezond – voor het milieu – zijn al die met plastic cellofaan omhulde sigarettenpakjes. En alle sigarettenpeuken! Want ook in sigarettenfilters zit plastic (celluloseacetaat), iets wat maar weinig mensen weten.

Per jaar 10 miljoen kg peuken op straat

Naar schatting worden er jaarlijks wereldwijd zes biljoen sigaretten geproduceerd, waarvan driekwart niet in een asbak, maar in het milieu terechtkomt. Milieu Centraal heeft berekend dat er in Nederland elk jaar maar liefst tien miljoen kilo aan sigarettenpeuken op straat belandt!

Dat lijkt onvoorstelbaar, maar gegeven het feit dat iets meer dan 20% van de volwassen Nederlanders rookt, zou het dus gaan om zo’n 2,6 miljoen rokers. Als die gemiddeld per dag één peuk op straat gooien (wat weegt een peuk? 10 gram?), dan zit je inderdaad al bijna op die tien miljoen kilo per jaar.

Daarvan wordt acht miljoen kilo opgeruimd en blijft de resterende twee miljoen kilo rondslingeren, waarvan vervolgens een groot deel in onze grachten, sloten, beken en tenslotte in de zee en de oceaan eindigt. Sigarettenfilters vormen helaas een belangrijk ‘ingrediënt’ van de plasticsoep.

Beach Bot doet mee aan World Cleanup Day!

Een van de leukste aanmeldingen voor World Cleanup Day 2020 komt van een groep studenten van de TU Delft. Zij hebben een robot ontwikkeld die peuken van het strand opraapt: de Beach Bot. Wil je de robot in actie zien? Kom dan op 19 september naar het Zwarte Pad in Scheveningen waar om 15.00 uur een speciale demonstratie begint.

Of ga zelf peuken rapen en loop je op zaterdag 5 september alvast warm voor World Cleanup Day door mee te doen aan de peuken-opraap-dag Plastic PeukMeuk 2020.

– Elles Tukker, communicatiemanager, Plastic Soup FoundationElles Tukker

Dit bericht is oorspronkelijk afkomstige van de website van de Plastic Soup Foundation:

https://www.plasticsoupfoundation.org/2020/08/op-no-4-de-sigarettenpakjes-van-marlboro/

Categorieën
Lezen en schrijven

Sahil Amar Aïssa ambassadeur ‘Week van Lezen en Schrijven’

Van 7 t/m 13 september vinden door het hele land activiteiten plaats om laaggeletterdheid onder de aandacht te brengen. Een daarvan is de aflevering op 9 september van het BNNVARA-programma Make Holland Great Again dat gedeeltelijk in het teken van laaggeletterdheid staat.

In deze aflevering laat Sahil zien wat de impact is op het dagelijkse leven van mensen die moeite hebben met lezen en schrijven. Dat doet hij in een bijzondere escaperoom en met een verborgen camera-experiment. Stichting Lezen en Schrijven is erg onder de indruk van de inspirerende manier waarop Sahil jongeren activeert en bewust maakt van grote maatschappelijke thema’s.

Sahil: ““Ik wist niet eens dat laaggeletterdheid zo’n groot maatschappelijk probleem was in Nederland. Terwijl mijn ouders het ook zijn. Tijdens het maken van Make Holland Great Again viel mij op dat bijna niemand weet hoeveel mensen er last van hebben en wie dat dan zijn. En wat voor taboe eromheen hangt. Dit moet algemene kennis worden. We kunnen niet zomaar 2.5 miljoen mensen negeren. Dat zou geen optie moeten zijn.”

Stichting Lezen en Schrijven start verder onder meer de campagne ‘Een van deze mensen…’ gericht op het herkennen van laaggeletterdheid. Op dit moment hebben 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder in ons land moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. Daarbij blijft het aantal jongeren dat met een taalachterstand de arbeidsmarkt betreedt groeien. 

Dit bericht is oorspronkelijk afkomstige van de website van Stichting Lezen en Schrijven:

https://www.lezenenschrijven.nl/nieuws/sahil-amar-aissa-ambassadeur-week-van-lezen-en-schrijven/